"การสร้างการมีส่วนร่วมอย่างเท่าเทียมกันระหว่างหญิงและชาย ไม่ใช่เรื่องของการเรียกร้องความยุติธรรมและประชาธิปไตยเท่านั้น แต่หมายรวมถึงการสร้างเงื่อนไขที่จะทำให้ผลประโยชน์ของผู้หญิงถูกนำมากล่าวถึงและได้รับการยอมรับว่า มีอยู่จริง

"ดังนั้น หากปราศจากการมีส่วนร่วมอันแข็งขันจากผู้หญิงและการใช้มุมมองของผู้หญิงในการตัดสินใจในทุกระดับของสังคมแล้ว การคิดจะสร้างความเท่าเทียม การพัฒนา และแม้แต่สันติภาพ เพื่อบรรลุถึงเป้าหมายการพัฒนาสู่สหัสวรรษ จะไม่อาจเกิดขึ้นได้เลย"

นี่คือประเด็นสำคัญที่ถูกพูดถึงและยกให้เป็นแก่นเนื่องในวันสตรีสากล 8 มี.ค.ในปีนี้

การให้ความสำคัญกับการมีบทบาทของผู้หญิงในระดับการให้คุณค่าและให้การยอมรับในขั้นการตัดสินใจ ซึ่งส่งผลสู่การจัดสร้างนโยบายและนำไปสู่การปฏิบัติในแต่ละสังคมนั้น

เป็นเรื่องที่กล่าวถึงมานานกว่า 10 ปีในระดับสากล นับตั้งแต่มี "ปฏิญญาปักกิ่ง" หรือที่เรียกว่า "นโยบายปักกิ่งเพื่อการปฏิบัติ" (Beijing Platform for Action : BPfA)

เพื่อทำให้สังคมโลกตระหนักถึงความสำคัญและจำเป็นที่ต้องฟังเสียงและเปิดใจยอมรับความคิดและการตัดสินใจของเพศหญิง

อันเป็นกระบวนการหนึ่งเพื่อถ่ายทอดวิธีคิดในระบบประชาธิปไตยและการสร้างความเข้มแข็งแก่ ผู้หญิงในทุกสังคม เนื่องจากปัจจุบันแม้จะไม่มี ผู้หญิงเข้ามามีบทบาทนำในระบบการเมืองแบบทางการตามระบอบประชาธิปไตยมากนัก

แต่ทุกวันนี้มีตัวอย่างมากมายในหลายสังคมที่บ่งบอกถึงบทบาทของผู้หญิงในฐานะผู้มีอำนาจในการตัดสินใจ ที่เป็นทั้งหางเสือและหัวเรือใหญ่ในการเปลี่ยนแปลง

ทั้งนี้ ในหลักการสำคัญอีกข้อหนึ่งในการประชุมสมัชชาสหรัฐประชาชาติเมื่อปี 2548 มีคำกล่าวว่า "ความก้าวหน้าของผู้หญิงคือความก้าวหน้าของทุกคน"

นั่นเป็นเพราะหากสังคมโลกในทุกระดับและทุกสังคมจะมองเห็นถึงความสำคัญและจำเป็น และยอมรับเปิดพื้นที่ให้ผู้หญิงเข้ามามีบทบาทในการตัดสินปัญหาหรือข้อขัดแย้ง รวมทั้งยอมรับการตัดสินใจจากระบบคิดของผู้หญิงได้

สิ่งนี้ไม่ใช่เพียงการสร้างความเท่าเทียมหรือการยอมรับในศักดิ์ศรีระหว่างหญิงชายเท่านั้น แต่คือการยอมรับในความคิด การตัดสินใจระหว่างคนต่อคนด้วยเช่นกัน

ตัวอย่างจากการปาฐกถาที่จัดขึ้นเนื่องในวันสตรีสากล โดยศูนย์เตรียมความพร้อมและป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย (ADPC) และองค์การสหประชาชาติการพัฒนากองทุนเพื่อสตรี (UNIFEM)

กล่าวถึงบทบาทของผู้หญิงในการแก้ไขสถานการณ์ แก้ปัญหา และการตัดสินใจเพื่อแก้ไขปัญหาภายหลังประสบภัยพิบัติจากเหตุการณ์คลื่นยักษ์ถล่ม 6 จังหวัดภาคใต้ของไทย ชี้ให้เห็นถึงความเข้มแข็งของจิตใจเพื่อลบล้างมายาคติที่มองผู้หญิงไม่มีความสามารถในการตัดสินใจได้เป็นอย่างดี

"จากประสบการณ์ที่เข้าไปทำงานด้านการ ฟื้นฟูในพื้นที่ประสบภัยพิบัติสึนามิ เราพบว่าผู้หญิงเป็นกำลังสำคัญในการฟื้นฟูสภาพจิตใจของคนในครอบครัว คนในชุมชน และเป็นกำลังหลักในการทำงานด้านการบรรเทาทุกข์และการฟื้นฟู

"แม้ในยามที่ชีวิตของพวกเธอมีความทุกข์ สูญเสียลูก สามี ญาติพี่น้อง คนรัก แต่ผู้หญิงหลายคนก็สามารถปรับตัวและลุกขึ้นมาต่อสู้กับชีวิตได้" นางประทีป อึ้งทรงธรรม ฮาตะ สมาชิกวุฒิสภากรุงเทพ มหานคร กล่าว

นี่คือตัวอย่างที่แสดงถึงบทบาทของผู้หญิงในสังคมเล็กๆ ในชุมชน ขณะเดียวกัน ปัจจุบันมีผู้หญิงเข้าไปทำงานในระดับนโยบายมากขึ้นกว่าอดีต แม้สัดส่วนของผู้หญิงในงานระดับ นโยบายหรือระดับรัฐจะไม่มากมายนัก แต่สิ่งเหล่านี้เป็นตัวชี้บ่งถึงการต่อสู้ที่ยาวนานและยากลำบากของผู้หญิงที่จะก้าวขึ้นมามีความสำคัญและเป็นผู้สร้างปรากฏการณ์ให้แก่สังคมได้

นับตั้งแต่ต้นปี 2549 ที่ผ่านมา มีผู้หญิงเข้าไปทำงานในระดับผู้นำในรัฐบาลแห่งชาติสูงขึ้น โลกได้เห็นถึงบทบาทนายกรัฐมนตรีหญิง ประธานาธิบดีหญิง สมาชิกวุฒิสภา สมาชิกผู้แทนราษฎร ผู้นำชุมชนผู้หญิง ทั้งในเยอรมนี ชิลี ไลบีเรีย แต่ก็ยังนับว่าเป็นสัดส่วนที่น้อยมากๆ เมื่อเทียบกับจำนวนประชากรและเรื่องราวมากมายที่เกิดขึ้นในโลกนี้

แต่เมื่อย้อนไปเมื่อปี 2518 มีผู้หญิงในสภาทั่วโลกเพียง 10.9% ต่อมาเมื่อปี 2538 มี ส.ส.หญิงเพิ่มขึ้น 11.6% และในปี 2543 เพิ่มขึ้น 13.4%

อีกทั้งในปัจจุบันมีผู้หญิงเข้าไปทำงานในระดับนโยบายทั้งในสภาสูงและสภาล่าง 16.0% และนับว่ามีการเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา

สิ่งนี้คือความท้าทายและเป็นเป้าหมายสำคัญอีกเรื่องหนึ่งของการพัฒนาเพื่อบรรลุเป้าหมายแห่งสหัสวรรษ ซึ่งองค์การสหประชา ชาติได้เสนอแนวทาง 3 ขั้นตอนเพื่อสร้างความเข้มแข็งและผลักดันให้ผู้หญิงเข้ามามีบทบาทในระดับการตัดสินใจและสร้างนโยบายได้

ประกอบด้วย หนึ่ง การทำงานสอดประสานระหว่างผู้ที่สนใจเรื่องนี้ สอง สร้างกลไกหรือโครงสร้างที่เอื้อให้เกิดการมีบทบาทนำของผู้หญิงในทางการเมือง และสาม เสาะหาโอกาสและช่องทางเพื่อสร้างกระบวนการเรียนรู้ในการตัดสินใจและสร้างนโยบายเพื่อผู้หญิงให้มากขึ้น

ด้วยเหตุนี้ การให้ความสำคัญกับผู้หญิงในการตัดสินใจจึงเป็นการสร้างความก้าวหน้าแก่ทุกคน

แหล่งข่าว :  ประชาชาติธุรกิจ /13 มี.ค. 49